جدید ترین اخبار
اصلاح طلبان

کدام اصلاح طلبی؟ کدام اصلاحات؟

افروز نیوز- (سیدهادی عظیمی) اصلاح طلبی و اصلاحات از جمله عناوینی است که این روزها  در جامعه ما رواج فراوانی یافته است و هر روز بر تعداد افرادی  که خود را اصلاح طلب و مدافع جریان اصلاحات می دانند افزوده می شود.  اصلاحات و اصلاح طلبی هم میتواند مانند هر واژه و مفهوم و پدیده دیگری مورد قضاوت و برداشت های متفاوتی قرار گیرد و این اشتراک لفظ است که به قول مولانا رهزن و خطرناک می باشد و میتواند مقصودهای متفاوت و گاه متضادی به وجود آورد و زمینه اختلاف های فراوانی را فراهم کند. واژه های پرکاربرد زمانی که در جامعه مقبولیت می یابند و در بستر تحولات اجتماعی و سیاسی و فرهنگی جامعه قرار می گیرند و مورد تنقیح و بحث و بررسی عمومی قرار نمی گیرند، می توانند به عناصری خطرناک و تنش زا تبدیل گردند. دراین جا راقم این سطور به عنوان فردی که سال هایی از عمر خود را  در این مسیر به عنوان یک اصلاح طلب طی کرده است و می کوشد تا  به این سوال که کدام اصلاح طلبی و کدام اصلاحات  پاسخ گوید و به کند و کاوی ابتدایی و خلاصه پیرامون چرایی, چیستی و چگونگی این اندیشه و گفتمان بپردازد و بینش, روش و منش اصلاح طلبی را  با زبانی ساده تبیین گردد.

هادی عظیمی

نکته اول:

اصلاح طلبی جریانی بی تبار نیست. اصلاح طلبی جریانی بی تبار و خودرو نیست که بدون هیچ سابقه تاریخی در سپهر سیاست ایران روییده باشد, وقتی سخن از اصلاح طلبی می کنیم, ده ها شخصیت سیاسی, دینی, فرهنگی و اجتماعی با  روش ها ی متفاوت را می بینیم که در جهت اصلاح وضع موجود به ویژه در دوره معاصر تلاش کرده اند. جریانی که امروز با تاکید بر دین اسلام  و در چارچوب قانون اساسی جمهور ی اسلامی ایران تلاش می کند به نوعی ادامه دهند قافله اصلاح طلبانی است که  در این مسیر کوشیده اند .

نکته دوم:

اصلاح طلبی محصول یک نیاز است. وقتی  جریانی به عنوان اصلاح طلبی و اصلاحات به وجود می آید و به عنوان یکی از دو جریان اصلی سیاسی کشور نهادینه و تثبیت می گردد در پاسخ به یک نیاز به وجود آمده است, نیاز به تحول و تغییر در عرصه های سیاسی, فرهنگی و اقتصادی, جامعه یا بخشی از جامعه به این نتیجه میرساند که از راه های قانونی و مسالمت آمیز و در چارچوب های کشور در جهت تغییر به وضع مطلوب تلاش کنند و تا زمانی که نیاز مزبور وجود دارد, این جریان نیز به عمر خود ادامه می دهد .

نکته سوم:

اصلاح طلبی محصول آرمان های انقلاب اسلامی  است. حرکت اصلاح طلبی که پس از انتخابات دوم خرداد ۱۳۷۶ برآمد و شکوفا شد. ضمن اینکه از تباری تاریخی برخوردار است, محصول مستقیم آرمان های انقلاب اسلامی ایران است. اصلاح طلبی  برمبنای باورهای اساسی انقلاب  یعنی ((استقلال, آزادی, جمهور ی اسلامی)) و با اعتقاد به اجرای کامل و همه جانبه  قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به فعالیت می پردازد .

برمبنای سه نکته اساسی فوق  میتوان اصول اساسی که مرزبندی اصلاح طلبی و اصلاحات می باشد را به دست آورد. البته بر این فهرست  شاخص ها و مرزهای دیگری نیز قابل افزایش است اما اینجا به مقتضای زمان و نیازهای فعلی به ذکر تعدادی از مهم ترین مرزبندی های اصلاح طلبی و اصلاحات پرداخته می شود:

۱) اصلاح طلبی و اصلاحات جریانی معتقد به تغییر در وضع موجود برای نیل به وضع مطلوب  در همه عرصه های سیاسی, فرهنگی و اقتصادی کشور است   .

۲) اصلاح طلبی حرکتی که برمبنای آرمان های انقلاب اسلامی و در چارچوب قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به صورت تدریجی, مسالمت آمیز و دموکراتیک در جهت  تغییر مطلوب تلاش می کند .

۳) اصلاح طلبی یک نوع فکر صرف نیست بلکه یک جریان ریشه دار در تاریخ است. این جریان برمینای هماهنگی و همکاری سه بخش  بینش, روش و منش  سنجیده می شود .

فهم سه نکته بتدایی و سه اصل مذکور میتواند به پاسخ سوالی که عنوان این مقاله است، پاسخ دهد و مرزهای اصلاح طلبی و اصلاحات را نشان دهد تا مشخص باشد کدام اصلاح طلبی و کدام اصلاحات در  جامعه می تواند صحیح و موثر وهدفمند باشد. از این رو مرزهای اصلاح طلبی را میتوان به صورت زیر نشان داد:

۱) پایبندی به قانون اساسی. اصلاح طلبی مبتنی بر چارچوب است و اگر این چارچوب وجود نداشته باشد اصلاح طلی معنایی ندارد. قانون اساسی  جمهوری اسلامی ایران میراث گرانبهایی است که متعلق به همه ملت ایران  میباشد. این سند گرانسنگ که مبنای همه قوانین و مناسبات سیاسی, فرهنگی و اقتصادی کشور است و اجرای کامل و همه جانبه ان و پایبندی به روح آن در همه ابعاد بینش و منش و روش اصلاح طلبی از مرزهایی عملی اصلاح طلبی می باشد .

۲) مرزبندی با هر نوع فساد و ارتشا و بی عدالتی. همانطور که گفته شد اصلاح طلبی جریانی است که بر مینای تغییر وضع موجود به وضع مطلوب شکل می گیرد. طبیعی است  که  یک فرد نمی تواند اصلاح طلب باشد و در برابر فساد, ارتشا و بی عدالتی ساکت باشد یا همراهی کند.

۳) توسعه گرایی همه جانیه و اعتقاد به ارتقای کشور. یکی از مرزبندی های اصلاح طلبی اعتقاد به توسعه همه جانبه و ارتقای کشور است و برداشتنن گام های اساسی و عملی در این مسیر است. این اصل نیازمند روحیه و جهاد و ایثار و گذر از منافع فردی در جهت منافع ملی است. اصلاح طلبی که تنواند  کوچکترین گامی را در جهت توسعه بردارد و همواره منفعت شخصی و گروهی را بر منافع ملی   ترجیح می دهد در واقع  این عنوان را به گروگان گرفته است .

۴) اخلاق گرایی و دیانت. اعتقاد و التزام عملی به دیانت و اخلاق یکی از مهم ترین گام ها در جهت  اصلاح وضع موجود است. جامعه به رفتار افرادی که خود را مدافع یک جریان می بینند نگاه می کند و برمبنای رفتارهای آن ها در مورد آن اندیشه و تفکر  قضاوت می کند. مرزبندی اصلاح طلبی با هر نوع بی اخلاقی امری مسلم و بدیهی است .

۵) قانونمندی. حاکمیت قانون شرط رشد و توسعه اقتصادی, سیاسی و فرهنگی  جامعه و  امنیت  و ثبات عمومی و رفاه مردم می باشد. یکی از ویپگی هایی که می توان در مورد افراد به صورت عملی سنجید میزان پایبندی آن ها به قانون است.

۶) اعتقاد به کرامت و حرمت و حقوق انسان ها.  یکی از نکات اولیه اصلاح طلبی اعتقاد به حرمت، کرامت وحقوق انسان هاست. این اعتقاد نه در قالب شعار که در عرصه عمل خود را نشان می دهد. در اطرف ما افراد ی هستند که مدعی اصلاح طلبی اند و خود را مدافع بازی برد-برد میدانند اما کارنامه سیاسی آن ها مملو از بازی های  باخت – باخت است و این هم به دلیل نگاه آن ها به انسان می باشد. افرادی که انسان را دارای حرمت و کرامت ندانند و اعتقاد کرامت و حرمت انسان ها را در بینش و منش و روش آن ها نهادنه نشده باشد، همواره خود موجب اختلاف می شوند، چون میخواهند همه چیز در جهت خواست و اراده آن ها صورت گیرد و این عملکرد با اصلاح طلبی همخوانی ندارد.

آنچه در این مقاله به صورت خلاصه  ذکر شد، مقدمه ای کوتاه است که باید ادامه یابد. سخن گفتن در باب این مسئله از جمله مباحثی است که تاکنون مغفول مانده است و شاید این مقاله فتح بابی باشد برای گفتگو و نقد و ارائه نظرهای متفاوت که دراینصورت گام بلندی دراین جهت برداشته می شود.

یک نظر

  1. سلام. مقاله بسیار خوبی بود . استاد عظیمی عزیز ، قلم اندیشه و علمتان همیشه سبز و جاودان باد.

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشود